Pellet to ekologiczne paliwo opałowe produkowane głównie z biomasy drzewnej. Zainteresowanie nim stale rośnie ze względu na wysoką wartość opałową, niewielką ilość popiołu oraz wygodę użytkowania. Wiele osób zastanawia się, jak robi się pellet? Proces produkcji obejmuje kilka etapów, a każdy z nich wpływa na jakość gotowego paliwa. Znaczenie ma rodzaj surowca, jego wilgotność oraz odpowiednie sprasowanie materiału bez stosowania chemicznych dodatków.
Z jakich surowców produkuje się pellet?
Najczęściej pellet powstaje z odpadów drzewnych pochodzących z tartaków i zakładów stolarskich. Wykorzystuje się przede wszystkim:
-
trociny,
-
wióry,
-
zrębki,
-
drobne ścinki drewna.
Do produkcji trafia głównie drewno iglaste, choć stosowane są również gatunki liściaste. W niektórych przypadkach pellet wytwarza się z biomasy rolniczej, na przykład ze słomy, łusek słonecznika lub innych pozostałości roślinnych. Jest to jednak pellet o bardzo niskiej wartości kalorycznej którego stosowanie jest nierekomendowane przez producentów kotłów. Najwyższą jakość osiąga pellet drzewny wykonany z czystych trocin, pozbawionych kory, lakierów czy klejów. Najwyższą jakość osiąga jednak pellet drzewny wykonany z czystych trocin, pozbawionych kory, lakierów czy klejów.
Suszenie surowca obniża wilgotność do około 8-12%
Pierwszym etapem produkcji jest przygotowanie materiału. Jeżeli trociny zawierają zbyt dużo wilgoci, trafiają do suszarni bębnowych lub taśmowych. Odpowiedni poziom wilgotności ma ogromny wpływ na skuteczność prasowania oraz późniejsze spalanie pelletu.
Zbyt mokry materiał utrudnia formowanie granulek i obniża ich trwałość. Z kolei zbyt suche trociny mogą powodować problemy podczas prasowania. Dlatego producenci utrzymują wilgotność najczęściej na poziomie od 8 do 12%.
Rozdrabnianie i mieszanie zapewniają jednolitą strukturę
Po wysuszeniu surowiec trafia do młynów, gdzie uzyskuje odpowiednią frakcję. Dzięki temu wszystkie cząstki mają zbliżoną wielkość, co ułatwia dalszą produkcję.
Na tym etapie materiał może zostać dokładnie wymieszany. Pozwala to uzyskać jednolitą masę, dzięki czemu gotowy pellet ma podobną gęstość, wytrzymałość oraz wartość opałową w całej partii produkcyjnej.
Prasowanie pod wysokim ciśnieniem tworzy granulki
Najważniejszym etapem jest granulowanie. Przygotowana masa trafia do granulatora wyposażonego w matrycę z niewielkimi otworami. Rolki dociskają materiał z bardzo dużą siłą, przepychając go przez matrycę.
Podczas prasowania temperatura wzrasta nawet do około 80-100°C. W takich warunkach naturalna lignina zawarta w drewnie mięknie i działa jak spoiwo. Dzięki temu pellet zachowuje trwałość bez konieczności dodawania substancji chemicznych lub klejów.
Powstające wałeczki mają zazwyczaj:
-
średnicę 6 lub 8 mm,
-
długość od około 10 do 40 mm,
-
wysoką gęstość ułatwiającą transport i magazynowanie.
Chłodzenie oraz pakowanie gotowego pelletu
Świeżo wyprodukowany pellet ma wysoką temperaturę i jest podatny na uszkodzenia. Z tego powodu trafia do chłodnic, gdzie stopniowo osiąga temperaturę otoczenia.
Następnie granulki są przesiewane. W tym procesie oddziela się pył powstający podczas produkcji. Gotowy pellet trafia do worków, dużych opakowań typu Big Bag albo jest magazynowany luzem przed transportem do odbiorców.
Jak robi się pellet? Od przygotowania trocin do gotowego opału
Produkcja rozpoczyna się od wyboru odpowiedniego surowca, następnie materiał jest suszony, rozdrabniany i prasowany pod wysokim ciśnieniem. Po schłodzeniu oraz oczyszczeniu pellet trafia do sprzedaży jako wydajne paliwo do kotłów i pieców. Starannie przeprowadzony proces technologiczny sprawia, że granulki są trwałe, mają wysoką wartość opałową i pozostawiają niewielką ilość popiołu po spaleniu.
FAQ - najczęściej zadawane pytania o produkcję pelletu
Czy do produkcji pelletu dodaje się klej?
Pellet drzewny dobrej jakości nie wymaga stosowania kleju. Podczas granulowania wysoka temperatura i nacisk powodują uplastycznienie ligniny naturalnie występującej w drewnie. Substancja ta pomaga związać rozdrobnione cząstki i nadaje granulkom zwartą strukturę.
Czy można zrobić pellet samodzielnie?
Produkcja pelletu na własne potrzeby jest możliwa, ale wymaga odpowiedniego sprzętu, przede wszystkim rozdrabniacza oraz granulatora. Surowiec musi mieć właściwą frakcję i wilgotność. Przy większej skali potrzebne mogą być również urządzenia do suszenia, chłodzenia i przesiewania granulatu.
Ile trocin potrzeba do wyprodukowania tony pelletu?
Ilość potrzebnego surowca zależy przede wszystkim od jego początkowej wilgotności. W przypadku mokrych trocin część masy zostaje utracona w postaci wody podczas suszenia, dlatego do uzyskania tony gotowego pelletu potrzeba więcej niż tony surowca wejściowego. Dokładne zużycie zależy więc od parametrów biomasy oraz technologii produkcji.
Dlaczego pellet ma tak zwartą formę?
Zwarta struktura jest efektem rozdrobnienia biomasy i jej sprasowania pod wysokim ciśnieniem. Istotną rolę odgrywa również lignina, pełniąca funkcję naturalnego spoiwa. Dzięki temu dobrej jakości granulki nie rozpadają się łatwo podczas transportu i magazynowania.
Czy pellet produkuje się wyłącznie z drewna?
Nie. Oprócz pelletu drzewnego dostępny jest pellet agro wytwarzany z biomasy rolniczej, np. słomy, łusek słonecznika czy innych pozostałości roślinnych. Poszczególne rodzaje granulatu różnią się parametrami spalania, m.in. wartością opałową i zawartością popiołu, dlatego paliwo należy dobierać do wymagań danego urządzenia grzewczego.
Po czym poznać pellet dobrej jakości?
Przy zakupie warto sprawdzić deklarowane parametry paliwa, takie jak wilgotność, zawartość popiołu, wartość opałowa i wytrzymałość mechaniczna. Pomocną wskazówką są również uznane systemy certyfikacji, np. ENplus. Granulki powinny być zwarte, a w opakowaniu nie powinna znajdować się nadmierna ilość pyłu.
Czy rodzaj drewna wpływa na jakość pelletu?
Tak, właściwości zastosowanego surowca wpływają na parametry gotowego paliwa. Znaczenie ma jednak nie sam gatunek drewna, lecz także jego czystość, wilgotność, udział kory oraz przebieg procesu produkcyjnego. Z tego powodu jakości pelletu nie należy oceniać wyłącznie na podstawie informacji, czy powstał z drewna iglastego, czy liściastego.